Giáo dụcLớp 9

Vật lý 9 bài 19: Một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện và cách sử dụng tiết kiệm điện năng

Vật lý 9 bài 19: Một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện và cách sử dụng tiết kiệm điện năng .Ngày nay, điện là năng lượng đóng vai trò quan trọng không thể thiếu trong sinh hoạt và trong đời sống sản xuất của con người. Vì vậy hiểu và vận dụng kiến thức an toàn khi sử dụng điện là điều cần thiết cho mỗi người.

Bài viết này sẽ giới thiệu với các em một một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện và cách sử dụng tiết kiệm điện năng.

I. An toàn khi sử dụng điện

1. Một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện đã học ở lớp 7

– Chỉ làm thí nghiệm với hiệu điện thế dưới 40V.

– Phải sử dụng dây dẫn có vỏ bọc đúng tiêu chuẩn cách điện.

– Cần phải mắc cầu chì phù hợp.

– Phải rất cẩn thận khi tiếp xúc với mạng điện gia đình, vì nó có hiệu điện thế 220V nên có thể gây nguy hiểm tới tính mạng con người.

– Chỉ sử dụng các thiết bị điện với mạng điện gia đình khi đảm bảo cách điện đúng tiêu chuẩn quy định đốì với các bộ phận của thiết bị có sự tiếp xúc với tay và đối với cơ thể người nói chung.

hayhochoi

2. Một số quy tắc an toàn khi khi sử dụng khác

* Câu C5 trang 51 SGK Vật Lý 9: Bóng đèn treo bị đứt dây tóc, cần phải thay bóng đèn khác. Hãy cho biết vì sao những việc làm sau đây bảo đảm an toàn điện:

– Nếu đèn treo dùng phích cắm thì phải rút phích cắm khỏi ổ điện trước khi tháo bóng đèn hỏng và lắp bóng đèn khác.

– Nếu đèn treo không dùng phích cắm thì phải ngắt công tắc hoặc tháo cầu chì trước khi tháo bóng đèn hỏng và lắp bóng đèn khác.

– Đảm bảo cách điện giữa người với nền nhà (như đứng trên ghế nhựa hoặc bàn gỗ khô) trong khi tháo bóng đèn hỏng và lắp bóng đèn khác

* Lời giải:

– Sau khi đã rút phích cắm điện thì không thể có dòng điện chạy qua cơ thể người và do đó loại bỏ sự nguy hiểm mà dòng điện có thể gây ra.

– Để đảm bảo an toàn điện, công tắc và cầu chì trong mạng điện gia đình luôn được nối với dây “nóng”. Chỉ khi chạm vào dây “nóng” thì mới có dòng điện chạy qua cơ thể người và gây nguy hiểm, còn dây “nguội” luôn được nối với đất nên giữa dây “nguội” và cơ thể người không có dòng điện chạy qua. Vì thế việc ngắt công tắc hoặc tháo cầu chì trước khi thay bóng đèn hỏng đã làm hở dây “nóng”, do đó loại bỏ trường hợp dòng điện chạy qua cơ thể người và đảm bảo an toàn.

– Khi đảm bảo cách điện giữa người và nền nhà, do điện trở của vật cách điện là rất lớn, nếu dòng điện chạy qua cơ thể người và vật cách điện cũng sẽ có cường độ rất nhỏ nên không gây nguy hiểm đến tính mạng

* Câu C6 trang 51 SGK Vật Lý 9: Nối đất cho vỏ kim loại của các dụng cụ điện là một biện pháp đảm bảo an toàn điện.

+ Khi sử dụng các dụng cụ điện này, tay ta thường tiếp xúc với vỏ kim loại của chúng. Để đảm bảo an toàn, vỏ kim loại của dụng cụ điện được nối bằng một dây dẫn với chốt thứ ba của phích cắm và được nối đất qua lỗ thứ ba của ổ lấy điện. Hãy chỉ ra trên hình 19.1 dây nối dụng cụ điện với đất và dòng điện chạy qua dây dẫn nào khi dụng cụ này hoạt động bình thường.

câu c6 trang 51 sgk vật lý 9

+ Trong trường hợp ở hình 19.2, dây dẫn điện bị hở và tiếp xúc với vỏ kim loại của dụng cụ. Nhờ dây tiếp đất mà người sử dụng nếu chạm tay vào vỏ dụng cụ cũng không bị nguy hiểm. Hãy giải thích tại sao?

* Lời giải:

+ Dây nối dụng cụ điện với đất là dây (3). Khi dụng cụ hoạt động bình thường, dòng điện đi từ dây thứ (1) vào thiết bị điện sau đó đi ra dây dẫn thứ (2).

lời giải câu c6 trang 51 sgk vật lý 9

+ Khi dây dẫn bị hở và tiếp xúc với vỏ kim loại của dụng cụ: dòng điện đi từ ổ cắm điện đến vị trí bị hở điện thì dòng điện truyền đến vỏ kim loại và theo dây dẫn thứ (3) đi xuống đất mà không đến tay người sử dụng, do đó người sử dụng chạm tay vào vỏ dụng cụ cũng không bị nguy hiểm.

II. Sử dụng tiết kiệm điện năng

1. Cần phải sử dụng tiết kiệm điện năng

• Lợi ích của việc sử dụng tiết kiệm điện năng

– Giảm chi tiêu cho gia đình.

– Các dụng cụ và thiết bị điện được sử dụng lâu bền hơn.

– Giảm bớt các sự cố gây tổn hại chung do hệ thống cung cấp điện bị quá tải, đặc biệt trong những giờ cao điểm.

– Dành phần điện năng tiết kiệm cho sản xuất.

* Câu C7 trang 52 SGK Vật Lý 9: Hãy thử tìm thêm những lợi ích khác của việc sử dụng tiết kiệm điện năng.

* Lời giải:

– Các dụng cụ và thiết bị điện có công suất hợp lí có giá rẻ hơn các dụng cụ và thiết bị có công suất lớn hơn mức cần thiết, do đó sử dụng những dụng cụ và thiết bị có công suất hợp lí không những tiết kiệm điện năng mà con góp phần giảm bớt chi tiêu của gia đình.

– Ngắt điện khi không sử dụng hoặc đi khỏi nhà sẽ tránh sự cố gây tai nạn và thiệt hại do dòng điện gây ra. Chẳng hạn tắt bếp điện, ấm điện hay bàn là,… khi không dùng nữa hoặc khi đi ra khỏi nhà không những tránh lãng phí điện năng mà đặc biệt là còn loại bỏ nguy cơ xảy ra hoả hoạn làm tổn thất nghiêm trọng cho gia đình và cho câ các gia đình xung quanh.

– Dành phần điện năng tiết kiệm được để xuất khẩu điện, góp phần tăng thu nhập cho đất nước.

– Giảm bớt việc xây dựng các nhà máy điện, do đó góp phần giảm ô nhiễm môi trường.

2. Các biện pháp sử dụng tiết kiệm điện năng

– Cần lựa chọn sử dụng các dụng cụ và thiết bị điện có công suất phù hợp và chỉ sử dụng chúng trong thời gian cần thiết.

– Điện năng sản xuất ra cần được sử dụng ngay vì không thể chứa điện năng vào kho. Vào ban đêm lượng điện năng sử dụng nhỏ nhưng các nhà máy điện vẫn phải hoạt động. Do đó việc sử dụng điện vào ban đêm cũng là một biện pháp tốt để tiết kiệm điện năng.

* Câu C8 trang 52 SGK Vật Lý 9: Hãy viết công thức tính điện năng sử dụng.

* Lời giải:

– Công thức tính điện năng sử dụng: A = Pt

– Trong đó: P là công suất sử dụng, t là thời gian sử dụng công suất ấy.

* Câu C9 trang 52 SGK Vật Lý 9: Từ đó hãy cho biết, để sử dụng tiết kiệm điện năng thì:

– Cần phải lựa chọn, sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện có công suất như thế nào?

– Có nên cho bộ phận hẹn giờ làm việc khi sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện không? Vì sao?

* Lời giải:

– Để sử dụng tiết kiệm điện năng cần phải lựa chọn, sử dụng các dụng cụ hay thiết bị có công suất hợp lý, đủ mức cần thiết. Nên cho bộ phận hẹn giờ làm việc khi sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện vì như thế sẽ giúp ngắt điện khi chúng ta không dùng đến.

III. Vận dụng

* Câu C10 trang 52 SGK Vật Lý 9: Một bạn hay quên tắt điện khi rời khỏi nhà. Em hãy nghĩ cách giúp bạn này để tránh lãng phí điện và đảm bảo an toàn điện.

Có thể dùng một trong các cách sau đây:

+ Viết lên một tờ giấy dòng chữ đủ to “Hãy TẮT HẾT ĐIỆN trước khi ra khỏi nhà” và dán tờ giấy này ở cửa ra vào, chỗ dễ nhìn thấy nhất.

+ Treo một tấm bìa có viết dòng chữ “Nhớ TẮT HẾT ĐIỆN” lên phía trên cửa ra vào, sao cho khi đóng chặt cửa thì tấm bìa tự động hạ xuống ngang trước mặt.

+ Lắp một chuông điện, sao cho khi đóng chặt cửa ra vào thì chuông kêu để nhắc nhở bạn đó tắt hết điện nếu đi khỏi nhà.

+ Lắp một công tắc tự động (còn gọi là rơ le), sao cho khi đóng chặt cửa ra vào hoặc khi khóa cửa ra vào thì công tắc tự động ngắt mạch điện của cả nhà.

* Câu C11 trang 53 SGK Vật Lý 9: Trong gia đình, các thiết bị nung nóng bằng điện sử dụng nhiều điện năng. Biện pháp tiết kiệm nào dưới đây là hợp lí nhất?

A. Không sử dụng các thiết bị nung nóng bằng điện.

B. Không đun nóng bằng bếp điện.

C. Chỉ sử dụng các thiệt bị nung nóng bằng điện có công suất nhỏ trong thời gian tốì thiểu cần thiết.

D. Chỉ đun nấu bằng điện và sử dụng các thiết bị nung nóng khác như bàn là, máy sấy tóc,… trong thời gian tối thiểu cần thiết.

* Lời giải:

– Chọn đáp án: D. Chỉ đun nấu bằng điện và sử dụng các thiết bị nung nóng khác như bàn là, máy sấy tóc,… trong thời gian tối thiểu cần thiết.

* Câu C12 trang 53 SGK Vật Lý 9: Một bóng đèn dây tóc có giá 3500 đồng có công suất 75W, thời gian thắp sáng tối đa là 1000 giờ. Một bóng đèn compăc giá 60000 đồng, công suất 15W, có độ sáng bằng bóng đèn dây tóc nói trên, thời gian thắp sáng tối đa là 8000 giờ.

Tính điện năng tiêu thụ của mỗi loại bóng đèn trên trong thời gian 8000 giờ

– Tính toàn bộ chi phí (tiền mua bóng đèn và tiền điện phải trả) cho việc sử dụng mỗi bóng đèn trên trong 8000 giờ, nếu giá lkW.h là 700 đồng

– Sử dụng bóng đèn nào có lợi hơn? Vì sao?

 

* Tóm tắt bài:

Bóng đèn dây tóc: P1 = 75W = 0,075kW, giá tiền T01 = 3500 đồng, tmax1 = 1000h

Đèn compac: P2 = 15W = 0,015kW, giá T02 = 60000 đồng, tmax2 = 8000h

+ t = 8000h; A1 = ?, A2 = ?

+ 700 đồng/1kW.h; T1 = ?; T2 = ?

+ Bóng nào có lợi? Giải thích?

* Lời giải:

• Điện năng sử dụng của mỗi loại bóng đèn trên trong 8 000 giờ là:

– Bóng đèn dây tóc: A1 = P1 .t = 0,075(kW).8000(h) = 600 (kW.h) = 2160.106 (J).

– Bóng đèn compac: A2 = P2 .t = 0,015kW.8000h = 120 kW.h = 432.106 J.

• Toàn bộ chi phí (tiền mua bóng điện và tiền điện phải trả) cho việc sử dụng mỗi loại bóng đèn này trong 8 000 giờ là:

– Bóng đèn dây tóc: Vì mỗi bóng đèn dây tóc có thời gian thắp sáng tối đa là 1 000 giờ nên phải cần 8 bóng đèn dây tóc. Vì thế cần số tiền:

T1 = 8.3500 + 600.700 = 448 000 đồng

– Bóng đèn compac: Vì mỗi bóng đèn compac có thời gian thắp sáng tối đa là 8 000 giờ nên ta chỉ cần 1 bóng đèn compac. Vì thế cần số tiền:

T2 = 1.60000 + 120.700 = 144 000 đồng

• Sử dụng loại bóng đèn conpac có lợi hơn, vì:

– Giảm chi tiêu cho gia đình: bớt được 448000 – 144000 = 304000 đồng tiền chi phí cho 8 000 giờ sử dụng.

– Sử dụng công suất nhỏ hơn, dành phần điện năng tiết kiệm cho sản xuất.

– Góp phần giảm bớt sự cố do quá tải về điện, nhất là vào giờ cao điểm

Qua nội dung bài viết ở trên, các em đã nắm được một một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện và cách sử dụng tiết kiệm điện năng để đảm bảo an toàn tính mạng, đồng thời mang lại những lợi ích cho bản thân, gia đình và xã hội. THPT Sóc Trăngchúc các em học tốt, mọi thắc mắc và góp ý các em hãy để lại nhận xét dưới bài viết nhé.

¤ Nội dung cùng chương 1:

» Bài 18: Thực Hành Kiểm Nghiệm Mối Quan Hệ Q-I2 Trong Định Luật Jun-LenXơ

» Bài 20: Tổng Kết Chương I Điện Học

¤ Có thể bạn muốn xem:

Đăng bởi: THPT Sóc Trăng

Chuyên mục: Giáo Dục

Bản quyền bài viết thuộc trường THPT thành Phố Sóc Trăng. Mọi hành vi sao chép đều là gian lận!
Nguồn chia sẻ: Trường THPT Sóc Trăng (thptsoctrang.edu.vn)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button